Netci

Türkiye'de 50 yıldır genellikle sağ iktidarlara karşı 'şeriatçılık' ve 'anti-laiklik' suçlaması dışında dişe dokunur muhalefet yapılamadı. Bu muhalefet de halk yığınlarının gözünde inandırıcılığını yitirdi

İSMAİL ÖZCAN

Nefret, insani ve anlaşılabilir bir duygudur. Sözünü ettiğimiz nefret ise kendini başkalarından üstün görmekten, iktidar olmanın kendilerine ait doğal bir hak olduğuna inanmaktan, 21. yüzyılda demokrasiye, farklılıklara tahammül edememekten kaynaklanan sorunlu, hastalıklı bir nefrettir.
1950'lere kadar Cumhuriyet'in en önemli birlik beraberlik sloganı 'İmtiyazsız, sınıfsız kaynaşmış bir kitleyiz!' idi. 1950 yılında iktidar CHP'lilerin kendi deyimleriyle 'Hasoların-Memoların', 'ayak takımının', 'faso-fisoların' eline geçince rejimin bürokrasisinden, burjuvazisinden ve eşrafından oluşan imtiyazlıları büyük bir hayal kırıklığına uğradılar. "İmtiyazsız, sınıfsız kaynaşmış bir kitleyiz!"in ancak bir göz boyama, bir kamuflaj olduğu ortaya çıktı. Bu imtiyazlılar, bu Cumhuriyet seçkinleri iktidarı ellerinden alanları yani Menderes'leri, Demirel'leri, Özal'ları ve doğal olarak Tayyip Erdoğanları hiçbir zaman affetmediler.
Bilindiği gibi Kopenhag Siyasi Kriterleri'nin en önemli maddesi, siyasal iktidarı yani devleti yönetecekleri halk iradesinin belirlemesidir. En üstün irade halk iradesidir. Ne yazık ki bu ilke Türkiye'de kimilerinin gözünde hâlâ kabul görmemiş, tersine "Halk iradesiymiş, ıvır-zıvırmış, geçin efendim bunları..." diyen, 'Militan Demokrasi' kitapları yazan teorisyenler türemiştir. AB karşıtlığının temeldeki nedeni de budur. Türkiye'de 'Cumhuriyet seçkinleri', 'Bürokratik egemenler', 'Beyaz Türkler' vb. adlarla anılan çevreler oldum olası halk iradesinin iktidar belirlemesinden hoşlanmamışlardır. Çünkü bunların gözünde halk hiçbir zaman mümeyyiz olamamış, hep vesayete muhtaç kalabalıklar olarak görülmüştür. Bu yüzden 1950'de DP'nin iktidara gelmesini ve ondan sonra darbe ve müdahalelerle kör topal devam eden süreci daima 'karşıdevrim' olarak görmüşlerdir. Bugün de bu paradigmayı açık seçik savunan, 'Demokrasi Cumhuriyeti öldürüyor' diye yakınan aydınlarımız bulunuyor!
Tayip Erdoğan, Menderes'in başlattığı, Demirel ve Özal'ın sürdürdüğü liberal ekonomi ve dışa açılma politikalarının güçlü temsilcisidir. Bu politikalar bugün hem AB hedefinin hem de küreselleşme olgusunun bir gereğidir. Tayip Erdoğan ve AKP, hem takip ettikleri bu siyasal ve ekonomik çizgi hem de üzerlerine yapıştırılan 'dinci' etiketi yüzünden içe kapanmacı, otoriter bir yönetim yanlısı odakların ve mebzul miktardaki toplum mühendislerinin öfke ve nefretinin boy hedefi olmuştur. Tayip Erdoğan ve AKP bugün, 'ulusalcılar'ın, 'Kızılelmacılar'ın, en başta da 'laikçiler'in nefretlerinin yöneldiği bir paratoner işlevi görmektedir. Hâlbuki AKP bütün eksiklerine, yanlışlarına, çelişkilerine, parti içi demokrasi zaafına rağmen şu anda siyaset sahnesinde yer alan partiler içinde en sivil, en demokrat, en liberal partidir.
Türk siyasetinin en önemli açmazı ve şanssızlığı, hemen her dönemde doğru dürüst bir muhalefete sahip olamamasıdır. Ülkemizde muhalefetler daima toplum ve ülke çıkarlarından çok parti çıkarı ve kişisel ikbal için yapılmıştır. Çeşitli toplum kesimlerine siyasal, toplumsal ve ekonomik hayattaki sorunları çözme; aksaklıkları düzeltme; işsizliğe, yoksulluğa çare bulma yönünde umut ve güven veren alternatif projeler üretilememiştir. Halkın beklentileri hiçbir zaman tam olarak karşılık bulamamıştır. Elli yıldır genellikle liberal ağırlıklı sağ muhafazakâr iktidarlara karşı 'şeriatçılık' ve 'anti-laiklik' suçlaması dışında dişe dokunur bir muhalefet yapılmamıştır. Bunun için bu anlamdaki muhalefet, bugün geniş halk yığınlarının gözünde inandırıcılığını yitirmiştir. Günümüzde 'Laiklik elden gidiyor!' yaygarasının, Osmanlıda 'Şeriat elden gidiyor!' yaygarasından farkı kalmamıştır. Çünkü ne Osmanlıda şeriatın elden gittiği vardı ne de günümüzde laikliğin yok edilmesi söz konusudur.

İsmail Özcan: Eğitimci